Infrastruct

Dit is onderdeel van een voorstel voor een uitgebreid metronet. Om het overzichtelijk te houden, wordt het lijn voor lijn beschreven. Lees eerst de inleiding: Metro Utrecht.

Bij de eerdere voorstellen ging het om radiale lijnen: hier wordt een oostelijke tangent-metrolijn van Overvecht naar De Uithof voorgesteld. Bij NS-station Overvecht, deelt het één station met de eerder voorgestelde metrolijn vanaf Utrecht Centraal. In De Uithof deelt het een tracé, en twee stations, met de ‘zuidelijke stamlijn‘ via Galgenwaard. De tangent-lijn compenseert de onevenwichtige verdeling van de lijnen – wat alweer een gevolg is van de historische keuze, om de spoorlijn Amsterdam – Duitsland aan de westkant van de binnenstad te bouwen.

Overvecht (31 000 inwoners) is een jaren-’60 stadsuitbreiding, met de bekende mix van galerijflats en laagbouw. De metrolijn zou de bestaande hoofdas van Overvecht volgen, en dat kan geheel op viaduct. Het begint aan de noordrand, in het Bedrijfsterrein Overvecht. Op de kaart ligt het eerste station aan de Franciscusdreef, maar een tweede station in het bedrijfsterrein is ook denkbaar, in combinatie met een opstelterrein aan de noordkant daarvan.

Na de Klopvaart komt het tweede station tussen Tigrisdreef en Pascalplein, een een derde tussen Gambiadreef en Paranádreef. De hoofdweg hier (Carnegiedreef) is breed, met parken en groen aan beide kanten. Het vierde station bedient het winkelcentrum Overvecht, met 110 winkels feitelijk het centrum van de wijk.

Na het winkelcentrum gaat de lijn richting Station Overvecht. De weg gaat niet rechtdoor, maar een groenstrook wel (langs Keggedreef). Om het te benutten moet wel een ‘hapje’ uit de galerijflat, die in de weg staat. De metro draait aan het einde van de groenstrook, om aan te sluiten op de metrolijn uit Utrecht Centraal, dat hier naast de spoorlijn loopt.

Het metrostation komt boven de perrons van het bestaande Station Overvecht (dat overgenomen wordt door Randstadspoor). Deze is eindstation voor de lijn uit Utrecht Centraal. De tangentlijn gaat verder aan de zuidkant van de spoorlijn, eventueel ook boven de twee zuidelijke sporen. (De overige sporen stijgen hier, naar een ongelijkvloerse kruising voor de Intercity’s richting Amersfoort).

Ongeveer ter hoogte van de Magnuslaan, verlaat het metro-tracé de spoorlijn, en draait richting Voordorp. Het tracé maakt zoveel mogelijk gebruik van open ruimtes en volkstuinen, maar enige sloop is onvermijdelijk. Er komt een station aan de Eykmanlaan: de omgeving wordt ongetwijfeld verder bebouwd in de komende jaren.

De metro kruist nu de Maliebaan-spoorlijn, dat nog altijd in gebruik is voor goederen-treinen. In de nieuwbouwwijk Voordorp, dat ingeklemd ligt tussen snelwegen en spoorlijnen, moet de lijn de bebouwing langs de Romerostraat kruisen. Het tracé op de kaart minimaliseert de nodige sloop, en er kan altijd teruggebouwd worden. Ook hier komt een station, aan de Romerostraat: mogelijk daalt de lijn hier al in tunnel.

Vanaf dit punt zijn er geen problemen met het tracé. De lijn draait naar het zuiden via het Veemarkt-terrein. De lijn kan beter hier in tunnel, omdat het nu het recreatiegebied Voorveldsepolder kruist. Een station aan de Biltse Rading lijkt overbodig, omdat er behalve de Veemarkt niets in de directe omgeving staat.

Aan de Biltste Straatweg komt er wel een station, dat ook bedoeld is om het kantoorgebied Rijnsweerd Noord te bedienen. Het station komt naast de gracht van Fort De Bilt – met een noordelijke uitgang aan de Biltse Straatweg, en een zuidelijke uitgang dicht bij het Fortis-gebouw en het Provinciehuis. De Biltse Straat is de route van een mogelijke tramlijn naar Zeist: meer daarover later.

De lijn gaat verder in tunnel onder de brede Archimedeslaan, met een station in Rijnsweerd-Zuid (ter hoogte van de huidige halte op de busbaan). Daarna gaat de lijn in tunnel onder de snelweg A27, en sluit aan op de eerder beschreven metrolijn via Galgenwaard.

De Uithof is zowel campus, als medisch complex, als bedrijfsterrein. Met in totaal 50 000 studenten en 20 000 werknemers is het een belangrijke bestemming. Na de aansluiting zouden treinen op deze lijn de metro-stations Uithof-West en Uithof-Centrum aandoen, en dan keren. Voor keersporen zou er voldoende ruimte zijn, aan de oostrand van De Uithof.

De hier beschreven lijn zou aansluiten op een aantal radiale verbindingen, huidige buislijnen die in tramlijnen omgezet kunnen worden: meer daarover later. Het zou ook aansluiting geven op Randstadspoor: in Overvecht, en in De Uithof, met de voorgestelde omlegging van de spoorlijn naar Driebergen. De metrolijn zou bijna 10 km lang worden, met 11 of 12 stations (inclusief gedeeld gebruik).

Dit is onderdeel van een voorstel voor een uitgebreid metronet. Om het overzichtelijk te houden, wordt het lijn voor lijn beschreven. Lees eerst de inleiding: Metro Utrecht.

Een metrolijn naar Terwijde is afhankelijk van de bouw van de eerder voorgestelde lijn naar De Meern. De twee lijnen bedienen de stadsuitbreiding Leidsche Rijn met uiteindelijk 80 000 inwoners. Binnen Leidsche Rijn, zijn hun tracés onafhankelijk van Randstadspoor.

De lijn naar Terwijde zou aftakken van de Meernse lijn, waar deze het toekomstige stadscentrum van Leidsche Rijn verlaat. Op het Stedenbouwkundig Plan is te zien, dat het centrum een groenstrook krijgt aan de zuidkant, en water aan de westkant. Aan de overkant van het water, om het huidige Park Grauwaart, wordt een woonwijk gebouwd.

De aftakkende metro moet in dit gebied draaien naar het noord-westen. De ingetekende zwarte stippellijn op de plankaart laat zien, hoe krap dat wordt. Vooral het geplande gebouw op de hoek Kruidenlaan / Weg naar Parkwijk staat in de weg. Aanleg van deze bocht vereist dan ook aanpassing van de plannen.

De metro (op viaduct) draait hier naar de Rijnkennemerlaan. Deze loopt kaarsrecht door Leidsche Rijn, en is op het eerste gezicht een ideaal OV-tracé. Onder de groenstrook zitten echter twee hoofdwaterleidingen van de Rijn naar de duinen. Daarom is een metro op dit tracé aangewezen op viaducten en eventuele brugconstructies. Het eerste station komt na het kleine park. Detailbeelden hebben hier weinig zin, omdat de meeste bebouwing nog niet staat: het duurt 10-15 jaar, voordat alles af is.

In plaats van de Rijnkennemerlaan, zou de metro verder een tracé gebruiken langs de Liesveldse Wetering. Om dat te bereiken moet het naar het noorden draaien, na Park Grauwaart. Het enige geschikte tracé lijkt de Belcampostraat. Aan het einde daarvan ligt er al een onderdoorgang (onder de spoorlijn naar Woerden), dat eventueel uitgegraven kan worden voor een metrotunnel. Een doorlopende viaduct lijkt echter veel eenvoudiger. Deze kan in het verlengde van de Belcampostraat lopen. Dit gebied is nog in aanbouw, er valt weinig te zeggen over de aanpassing. Er komt hier geen aansluiting op Randstadspoor.

Na de kruising met de Jazzsingel is het tracé probleemloos: de lijn kan op viaduct boven de Liesveldse Wetering. Het eerste station komt al bij de Jazzsingel, naast het nieuwe ziekenhuis (vroeger ‘Mesos’, maar al voor de oplevering gefuseerd met St. Antonius).

Het tweede station komt ter hoogte van de Musicalkade. Het zou het overstap geven op de voorgestelde verlenging van de metrolijn naar Zuilen.

De verlengde Zuilen-lijn

Het derde station komt in de buurt van de waterzuiveringsinstallatie, misschien naast de Meijewetering. Dit wordt ook eindstation: verlenging naar Maarssenbroek is zeker mogelijk, maar wordt hier niet besproken. Alle drie stations in Terwijde bedienen zowel woonwijken, als een deel van het lange bedrijventerrein De Wetering.

Deze tak van de metro wordt 4 km lang. Inclusief gedeelde tracés wordt het 7 km, van Utrecht Centraal naar het eindstation.

Dit is onderdeel van een voorstel voor een uitgebreid metronet. Om het overzichtelijk te houden, wordt het lijn voor lijn beschreven. Lees eerst de inleiding: Metro Utrecht.

De hier voorgestelde metrolijn naar De Meern bedient een deel van de stadsuitbreiding Leidsche Rijn, met uiteindelijk 80 000 inwoners. Het is een aanvulling op de drie stations van Randstadspoor (op de spoorlijn naar Woerden). Volgens de officiële planning wordt Leidsche Rijn bediend door twee HOV-lijnen (deels in bedrijf als busbaan) De voorgestelde metrolijn gebruikt een deel van hun tracé door Parkwijk, de overige tracés worden als stedelijke tramlijn uitgevoerd: meer daarover later.

De Meernse metrolijn zou aftakken van de noordelijk ’stamlijn’, de metrolijn naar Zuilen. Dat gebeurt al bij de Daalse tunnel: de lijn naar Zuilen kruist hier de sporen, de Meernse lijn blijft naast de sporen lopen. De lijn komt dus tussen de sporen en de wijken Lombok en Majellapark.

De plek van het tweede station staat vast: aan de oude Utrechtse ringweg, aan de route van bus 10 (ringlijn). Het eerste komt ergens tussen dit station en Utrecht Centraal. De precieze plek hangt af van de lokale omstandigheden: misschien tussen Schimmelplein en Cremerplein. Het station aan de ringweg (station ‘Majella’) vervangt een geplande station van Randstadspoor.

Klik om te vergroten…

De metrolijn kruist vervolgens het Amsterdam-Rijnkanaal. Dat doet de spoorlijn ook: op de plek aan de overkant waar deze de A2 kruist, komt het stadscentrum van Leidsche Rijn, met een eigen station. De metro zou hier niet naast de spoorlijn lopen. Het zou op weg naar de busbaan door Parkwijk, juist de zuidrand van het centrumgebied aandoen. Gelukkig staat er daar een groenstrook gepland, zie het Stedenbouwkundig Plan. Het heeft al een naam: Park Leeuwesteyn. (Op de tekening op pagina 10 is te zien, hoe de busbaan uit Parkwijk dit park nadert, en dan afbuigt naar het station Leidsche Rijn).

Als je deze lijn doortrekt, over het Amsterdam-Rijnkanaal heen, dan kom je bij het metrotracé, vlak bij het station ‘Majella’. Ertussen zitten slechts de tijdelijke vervanger van Vredenburg, en enkele gebouwen van de Douwe Egberts fabriek. De metrolijn zou deze rechte lijn gebruiken, voor zover mogelijk. Dat vereist een nieuwe brug, ten zuiden van de onlangs vernieuwde Hogeweidebrug – dat nog altijd gebruikt kan worden, voor een tram- of buslijn.

Het metrostation ‘Leidsche Rijn Centrum-Zuid’ bedient een gebied, dat nog geheel gebouwd moet worden. Daarom valt er niets te zeggen over de inpassing. Ook het deelgebied Hoge Weide, net ten zuiden van dit tracé, wordt pas later bebouwd. Wel is duidelijk, dat de lijn hier op viaduct moet lopen. Een verlenging naar Terwijde zou hier aftakken.

Vanaf de Korianderstraat staan tracé en omgeving vast: de metrolijn duikt in tunnel, en loopt onder de bestaande busbaan door Parkwijk. Er komen drie stations: één bij het begin van dit gedeelte, bij het Amaliapark; één bij de hoek Oosterparklaan / Westerparklaan, en één bij de brug over de Leidse Rijn zelf (eigenlijk een trekvaart).

Bij de brug over de Leidse Rijn, sluit het Parkwijk HOV-tracé aan, op de toekomstige zuidelijke HOV-baan. Deze loopt van Station Vleuten, door de wijk Veldhuizen, en dan langs de Leidse Rijn naar deze brug. (Zijn tracé richting bedrijfsterrein Papendorp wordt later aangelegd, samen met een HOV-baan over de Prins Clausbrug).

Op de video is de ‘HOV’ baan door Parkwijk te zien – een niet geheel afgebouwde busbaan. De tijdelijke route van de bus, vanaf het Amsterdam-Rijnkanaal, is nagenoeg gelijk aan het metro-tracé, totdat de bus de Leidse Rijn bereikt (ongeveer 02:00 in deel 2).

Bij de brug zou de metro juist rechtdoor gaan, op viaduct boven de Oudenrijnseweg. Het station hier geeft dan overstap op een mogelijke tramlijn – de zuidelijke HOV-baan (meer daarover later). Het eindstation van de metro komt ter hoogte van Naamrijk, tussen het bedrijfsterrein Oudenrijn, en De Meern (een nieuwbouwwijk om het oude dorp van die naam).

De metrolijn naar De Meern wordt 6.5 km lang. Een langere variant is ook denkbaar. Komende vanaf Parkwijk zou deze niet de Leidse Rijn oversteken, maar 90 graden draaien naar het westen, om onder de vaart te lopen. (Enige sloop is dan nodig, in de zuidoost-hoek van de wijk De Woerd).

Na de bouw van deze metro, kan alsnog een HOV-lijn langs de Leidse Rijn lopen. De HOV-baan zelf buigt af bij de wijk De Balije, als onderdeel van zijn tracé richting Vleuten. De metro zou verder gaan onder de Leidse Rijn, om te eindigen bij het zuidwest-punt van de wijk Vleuterweide. Deze tracé-variant, met 4 of 5 stations, zou de HOV-lijnen dupliceren tussen Amaliapark en Kloosterpark.

Dit is onderdeel van een voorstel voor een uitgebreid metronet. Om het overzichtelijk te houden, wordt het lijn voor lijn beschreven. Lees eerst de inleiding: Metro Utrecht.

De hier voorgestelde metrolijn naar Overvecht zou aftakken van de noordelijk ’stamlijn’, de metrolijn naar Zuilen. Het is gedeeltelijk bedoeld als eindpunt, voor een van de vier metrolijnen die Utrecht Centraal bereiken vanuit het zuiden. De lijn is kort: het zou aansluiten op een oostelijke tangent-lijn van Overvecht naar De Uithof. Die lijn zou wel de lengte-as van Overvecht bedienen (de Branco- Carnegie- en Zamenhof-dreven).

Klik om te vergroten…

De Overvecht-lijn zou aftakken van de Zuilen-lijn, net na de brug over de Amsterdamsestraatweg. De metro loopt hier naast de spoorlijn naar Amersfoort. De Zuilen-lijn buigt af naar het noorden: de lijn naar Overvecht gaat verder naast de spoorlijn. Ongeveer 300 m na de splitsing, naast de spoorbrug over Nijenoord, komt het eerste station. Deze zou ‘Nijenoord’ of ‘Noordse Park’ heten. Er was ooit sprake geweest van een Randstadspoor station hier, maar het staat niet in de huidige planning.

De metro kruist de Vecht (precies op de plek van deze foto). Het volgende station komt boven de Brailledreef, naast het Allendeplein. Deze bedient ook een deel van de Tuinwijk, ten zuiden van de brug.

De lijn eindigt bij het NS-station Overvecht: de stoptreinen richting Hilversum en Amersfoort worden overgenomen door Randstadspoor, met hogere frequenties. Omdat er kantoorgebouwen direct naast de sporen staan, komt het metrostation op viaduct, boven de bestaande perrons.

Deze metrolijn loopt geheel naast de spoorlijn, maar dat is ook in bijvoorbeeld Amsterdam Zuidoost het geval. In tegenstelling tot de Zuilen-lijn, loopt de Overvecht-lijn echter niet door de wijk – het NS-station ligt aan de rand daarvan. Overvecht (31 000 inwoners) wordt pas na de bouw van de tangentlijn geheel ontsloten door de metro (in combinatie met Randstadspoor).

Het is ook denkbaar dat de metro aftakt van de spoorlijn bij Sportpark Loevenhoutstedijk, en eindigt bij Winkelcentrum Overvecht (blauwe lijn op de kaart). Overstap binnen Overvecht blijft echter nodig, bijvoorbeeld naar Overvecht-Noord, en de overstap richting Hilversum en Amersfoort zou vervallen. Een station naast het winkelcentrum weegt niet op tegen deze nadelen.

De Overvecht-lijn wordt 3300 m lang, gemeten vanaf Utrecht Centraal.