Inter-regionale lijn Zwolle – Emmeloord

Een nieuwe spoorlijn Zwolle – Emmeloord kan deel uitmaken van een tweede spoorverbinding Zwolle – Leeuwarden. Het is bedoeld als snelle inter-regionale lijn, deels uitgevoerd als hogesnelheidslijn (HSL). Het kan gezien worden als tegenhanger van de wegverbinding N50 / A6, tussen Zwolle, Emmeloord en Joure. In de eerste versie van dit voorstel werd geen rekening gehouden met de Hanzelijn: daarom is het geheel herschreven, met de nadruk op het tracé Zwolle – Emmeloord.

kampen-emmeloord

 
Treinen over de nieuwe verbinding zouden doorrijden vanaf de voorgestelde HSL Twente – Zwolle (evenwijdig aan de N35), of de voorgestelde HSL Arnhem – Zwolle (evenwijdig aan de A50), of een viersporige lijn Deventer – Zwolle.

Richting Leeuwarden kan de lijn bij Sneek aansluiten, op de voorgestelde Friesland-HSL via een IJsselmeer-tunnel. Een minder ingrijpend alternatief is dat de lijn de A6 volgt tot Joure, en ten noorden van Heerenveen aansluit op de bestaande lijn.

De lijn Zwolle – Emmeloord veronderstelt in elk geval aanleg van de Zuiderzeelijn tussen Randstad en Groningen via Emmeloord. Een geïsoleerde lijn Zwolle – Emmeloord heeft weinig zin.

Tracé vanaf Zwolle

Vanaf Zwolle, zouden treinen eerst gebruik maken van de Hanzelijn naar Kampen. Met de huidige dienstregeling kan deze lijn extra treinen verwerken, maar intensivering vereist wel een tweede IJssel-spoorbrug bij Zwolle (of een tunnel).

De Hanzelijn volgt eerst de N50, en draait bij Station Kampen-Zuid richting Dronten. De nieuwe lijn naar Emmeloord zou de N50 blijven volgen, en kan geen gebruik maken van de perrons van Kampen-Zuid. (Die liggen precies waar een lijn naar Emmeloord zou moten aftakken_. In plaats van het station af te breken, is het zinniger dat de Emmeloord-lijn al vóór het station aftakt. Het zou dan aan de westzijde van de N50 lopen, en duikt ook onder de Hanzelijn bij Kampen-Zuid.

Kampen met drie stations: basiskaart door Jan-Willem van Aalst, onder Creative Commons Attribution ShareAlike 3.0 licentie…

Kampen-stations

 
De nieuwe lijn naar Emmeloord krijgt dan een station verderop, waar het de Flevoweg kruist. Dat is ook aan de rand van Kampen, maar de ligging is niet zo slecht als die van Kampen-Zuid, dat in de velden is gebouwd. Kampen heeft dan drie stations, voor verschillende richtingen. (Bij de planning van de Hanzelijn werd een tunnel onder Kampen overwogen, dat alle richtingen had kunnen verbinden, maar dat werd te duur bevonden).

De lijn blijft naast de N50 lopen, en moet daarom de IJssel een tweede maal kruisen. De verkeersbrug is een combinatie van een hoge brug en basculebrug: ook zeilschepen moeten er onderdoor. Voor een spoorlijn is deze combinatie lastig, en een tunnel lijkt beter. Aan de westzijde van de weg is geen bebouwing om de aanleg te belemmeren. De spoorlijn komt boven op het Kampereiland, steeds aan de westzijde van de N50.

Twee kilometer verderop volgt de Ramspolbrug, over het Ketelmeer, naar de Noordoostpolder. De oude brug is hier onlangs vervangen, en de nieuwe brug ligt ten westen van de oude. Ook aan de westkant ligt de Balgstuw Ketelmeer. Omdat er toch een bocht in de N50 is aangebracht, ligt de oplossing voor de hand: de spoorlijn kruist de weg, en gebruikt de strook tussen oude en nieuwe N50. Ook dit is een drukke vaarroute, ook de nieuwe Ramspolbrug is een combinatie hoge brug / basculebrug, en ook hier heeft een spoortunnel de voorkeur.

Klik om te vergroten…

ramspol-emmeloord

 
Ook in de Noordoostpolder is de N50 westwaarts verschoven, Tussen oud en nieuw tracé ligt een brede strook, dat geschikt is voor een spoorlijn. Kruisende wegen zij er pas bij het dorp Ens, waar er voldoende ruimte is voor bruggen of onderdoorgangen. De spoorlijn passeert het ‘centrum’ van Ens (enkele winkels), maar het dorp is veel te klein om een station te rechtvaardigen.

Na Ens eindigt het verschoven tracé van de N50, de rijbanen draaien hier terug naar de oude weg, pal naast de Enservaart. De spoorlijn kan op dat punt onder de rijbanen door, en loopt dan weer aan de westzijde van de N50. Bij toekomstige verschuiving van de N50, komen de nieuwe rijbanen dan weer aan de westzijde van de spoorlijn, net als tussen Ramspolbrug en Ens.

Bij knooppunt Emmeloord sluit de lijn aan op de Zuiderzeelijn. In de oude officiële planning, zou die lijn de A6 volgen tussen Lelystad en Emmeloord. Het hier voorgestelde tracé gebruikt een tunnel onder het Ketelmeer, en volgt dan de Nagelerweg. Voor de aansluiting bij knooppunt Emmeloord heeft dat nauwelijks gevolgen.

Kort na de aansluiting volgt het nieuwe station Emmeloord, aan de Marknesserweg. Hier zouden reizigers overstappen op de Zuiderzeelijn richting Drachten en Groningen – en ook richting Heerenveen en Leeuwarden, maar voor reizigers uit Zwolle is dat niet zinvol. Afgezien van de overstap, vormt de nieuwe lijn een belangrijke verbinding tussen de Noordoostpolder en de belangrijkste stad in de regio, Zwolle.

De lijn Zwolle – Kampen – Emmeloord wordt circa 38 km lang, en met één tussenstop zou de reis circa 16 minuten duren.

Na Emmeloord

Na Emmeloord gaat de Zuiderzeelijn verder naast de snelweg naar Bant, waar het richting Heerenveen en Drachten draait. Een nieuwe inter-regionale lijn kan verder naast de snelweg naar Lemmer, 16 km van Emmeloord. Een nieuw station bij Lemmer kan als overstappunt voor Zuidwest-Friesland dienen.

Daarna zijn er, zoals gezegd, twee opties: aansluiten bij Sneek op een HSL via een IJsselmeer-tunnel, of via Joure naar Leeuwarden. Het tracé Lemmer – Sneek kan geen bestaande infrastructuur volgen, het loopt ongeveer evenwijdig aan de N354, en sluit aan op de Friesland-HSL bij Heech (Heeg).

Friesland-HSL via IJsselmeer tunnel naar Sneek…

Tunnel IJsselmeer, Enkhuizen - Gaasterland   HSL uit Zwolle sluit aan op HSL via IJsselmeer-tunnel

 
Anders volgt de lijn de A6 naar Joure, met een station aan de rand van de bebouwing, en gaat rechtdoor naar Vegelinsoord. Daar sluit het aan, op de bestaande lijn naar Leeuwarden. Dat tracé wordt hier verder niet besproken. De reistijd Zwolle – Leeuwarden wordt misschien iets verkort door rijden over nieuwe infrastructuur, maar beide opties zijn vooral bedoeld om nieuwe verbindingen mogelijk te maken, en niet zozeer de snelst denkbare route Zwolle – Leeuwarden te bieden.

Inter-regionale lijn Zwolle – Emmeloord

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s