Spoorlijn Lelystad – Harderwijk

Een spoorlijn door Oostelijk Flevoland, van Harderwijk naar Lelystad, is nooit verder gekomen dan vage plannen. Hier werd de mogelijkheid besproken in verband met een spoorlijn tussen Lelystad en Lelystad Airport. Op zijn beurt, is dat voorstel afhankelijk van de geplande uitbreiding van de luchthaven.

De conclusie was dat een spoorlijn naar de luchthaven alleen zinvol is, als onderdeel van een spoorlijn naar Harderwijk. Zonder die lijn is een lichte metro een betere optie, voor de 7 km tussen Station Lelystad en de luchthaven. Hier wordt gekeken naar een spoor-tracé ten zuiden van Lelystad Airport, richting Harderwijk.

lelystad-harderwijk

 
Afgezien van de luchthaven, heeft een spoorlijn Harderwijk – Lelystad een beperkte meerwaarde voor reizigers. Er ligt namelijk geen reisdoel ten noorden van Lelystad, alleen water. Overstappen in Lelystad is alleen zinvol als er geen alternatieve routes zijn, bijvoorbeeld via Duivendrecht, Weesp, en Almere, of via de voorgestelde spoorlijn Almere – Naarden – Bussum. Globaal is een lijn Harderwijk – Lelystad van belang voor reizigers binnen de driehoek Utrecht – Lelystad – Zwolle, dat wil zeggen Provincie Utrecht, Eemland, noordrand Veluwe, en Oostelijk Flevoland. Behalve Lelystad Airport, ligt er niets aan de route om een station te rechtvaardigen.

Daartegenover staat dat de lijn een ingewikkelde kruising van een randmeer vereist. Een oeververbinding pal naast de N302 tussen Flevoland en Harderwijk lijkt niet meer haalbaar, na de bouw van een aquaduct. Een bestaande industriespoor naast de weg in Harderwijk werd daarbij opgebroken, maar zijn tracé was toch niet geschikt voor een regionale lijn. Hier wordt een tracé ten oosten van Harderwijk voorgesteld, waarschijnlijk in geboorde tunnel.

Tracé vanaf Lelystad Airport

Het tracé tussen Station Lelystad en de luchthaven is al beschreven. Afhankelijk van de ligging van de nieuwe terminal komt het station naast de N302 te liggen, of iets verder naar het westen. In dat laatste geval, moet het eerst onder de landingsbaan, om weer naast de N302 te lopen. Verder loopt het tracé aan de westzijde van deze hoofdweg, langs het Larserbos.

Na de kruising met de N305, loopt de lijn door de velden naar de rand van het Harderbos. Dit is een natuurgebied, maar zonder grote waarde (aangeplant bos met vakantieparken). De lijn duikt hier in tunnel, 1500 m tot 2500 m achter de dijk van Oostelijk Flevoland, afhankelijk van het tracé. Het bos wordt dus niet in tweeën gesneden. De tunnel moet onder de Hoge Vaart en de ringdijk, maar kan daar al 30 m diep liggen.

harderbos

 
Het Veluwemeer zelf is geen obstakel: het is maar 4 m diep. Aan de overkant ligt het bedrijfsterrein Lorentz. De tunnel kan hier onder de brede wegen, die haaks op de kustlijn lopen, bijvoorbeeld de Daltonstraat of Van Leeuwenhoekstraat. De tunnel komt weer aan de oppervlakte in het bedrijfsterrein Lorentz III, dat grotendeels leegstaat. Het wordt 5-6 km lang.

De lijn moet de lintbebouwing aan de weg naar Hierden kruisen, en draait vervolgens naar het westen, om aan te sluiten op de spoorlijn aan de rand van Harderwijk. Dit is een vervallen gebied, met verouderde en leegstaande kippenschuren. Sloop is onvermijdelijk, maar het gebied wordt daar niet slechter van.

oost-harderwijk

 
Wel problematisch is een tunnel onder de dijk. Bij instorting van een tunnel onder het randmeer, stroomt het water de polder in. Als een waterkering in de tunnel niet mogelijk blijkt, dan is een brug een optie. De lijn zou dan op viaduct door het Harderbos en over de Hoge Vaart, en op viaduct door het bedrijfsterrein Lorentz aan de overkant. De brug boven het randmeer moet even hoog zijn als de spoorbrug bij Muiderberg (Hollandsebrug). Het tracé is in principe gelijk aan die van een tunnel.

Bij km 51 sluit de nieuwe lijn aan, op de bestaande spoorlijn Utrecht – Amersfoort – Zwolle (Centraalspoorweg). Hier werd eerder voorgesteld deze uit te bouwen tot hogesnelhsiedlijn, deels op nieuw tracé, en elders met vier sporen. Afhankelijk van het gekozen HSL-tracé, zou de bestaande lijn bij km 51 viersporig worden met een verbeterde bocht, of zijn huidige toestand behouden. In beide gevallen is een aansluiting mogelijk.

Alternatieven voor een HSL langs Harderwijk…

HSL Utrecht - Zwolle langs A28 naar Harderwijk   Bypass Ermelo voor hogere snelheden tussen Amersfoort en Zwolle

 
Ook bij aanleg van de voorgestelde spoorlijn Almere – Harderwijk wordt de lijn hier waarschijnlijk viersporig.

De nieuwe lijn Harderwijk – Lelystad wordt 26 km lang, van station tot station. Daarvan is circa 23 km nieuw tracé. Met een nieuwe lijn door de polder, en slechts één halte bij Lelystad Airport, kan de reistijd 12-14 minuten bedragen. Gezien de afstanden, is een sneltrein hier de beste optie: de train zou stoppen in Amersfoort, Harderwijk, Lelystad Airport, en Lelystad. Of het in Utrecht begint, of verder naar het zuiden, wordt hier niet verder besproken.

Een half-uur dienst is waarschijnlijk voldoende, tussen Harderwijk en Lelystad. Extra treinen naar de luchthaven in vakantieperioden, zullen vooral tussen Lelystad en de luchthaven nodig zijn. Dat betekent dat de Veluwemeer-tunnel enkelsporig uitgevoerd kan worden, met daarnaast een kleine tunnel voor noodgevallen (dat is verplicht). Met een enkelsporige tunnel is de omvang van het project meer in overeenstemming met het gebruik van de lijn. Alleen bij de aanleg van een tweede nationale luchthaven in de Flevopolder, zou meer infrastructuur te rechtvaardigen zijn.

Spoorlijn Lelystad – Harderwijk

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s